De zin van het leven

Ik weet het, het klinkt waarschijnlijk als een vraag die je saaie, oude filosofieleraar zou stellen, maar het is toch wel een nuttig onderwerp om over na te denken, ook voor ons jongeren. Juist voor ons. Waarom het leven is zoals het is, hoe jij in het leven staat..Ben je nu werkelijk gelukkig, of is dat alleen maar schijn? Vind je jezelf een goed mens tegenover jezelf en anderen? Houd je je wel bezig met de zinvolle dingen in het leven, of zoek jij je geluk op in het oppervlakkige..


Laten we eerlijk zijn, hoeveel mensen van onze leeftijd zijn er nou nog serieus bezig met deze vraag? Dit onderwerp klinkt als iets waar je pas over nadenkt als je later grijs en oud op je wipstoel zit, terugkijkend op het leven. We vermaken ons nu wel prima met uitgaan, feesten en shoppen, waarom zouden we er verder over nadenken? Lang leve de lol en we zien later wel, toch? Maar is later niet te laat? Bovendien, zoveel moeite is het niet, iedereen heeft wel eens een loos momentje waarop hij of zij kan nadenken. Hoe hectisch je leven ook is.
Denk even voor jezelf na wat jou gelukkig maakt, met wat jij je in het dagelijkse leven vermaakt. Wedden dat minstens zeventig procent van wat je te binnen schiet materialistische zaken betreft? De TV, je smartphone, de winkels, je laptop, de disco..Begrijp mij niet verkeerd, er is niks mis met vermaak uit deze zaken halen, maar het is, in mijn ogen, wel foute boel als je zonder deze dingen het gevoel hebt dat er weinig leuks overblijft, dat je afhankelijk bent van deze 'instant' en tijdelijke geluksbronnen.

Want zeg nou eens eerlijk, die paar schoenen die je twee weken geleden hebt gekocht, maken die jou nu nog steeds zo gelukkig als dat je was bij de aankoop ervan? Kan je nou écht niet, objectief en realistisch gezien, zonder je iPhone? Zou jij het overleven als je nu, zonder al de bovenstaande dingen, in een tijdmachine naar het jaar 1950 werd verplaatst?

Hoe je het ook wendt of keert: we zijn tegenwoordig redelijk verwend, oppervlakkig en nihilistisch bezig. Uiterlijk speelt een grote rol in het dagelijkse leven, er heerst enorm veel jaloezie, competitie en afgunst. Maar waarom eigenlijk? Uiterlijk is deels onveranderlijk (als we plastische ingrepen en dergelijken achterwege laten) en juist dáárom zouden we er niet zoveel waarde aan moeten hechten. We kunnen er niks aan doen dat we eruit zien zoals we eruit zien. In plaats van je heil bij jezelf verbouwen te zoeken, zouden we eerder over acceptatie na moeten denken. Want hoe mooi je je ogen ook hebt opgemaakt, hoe goed je liposuctie ook is gelukt, het gaat om het gevoel van eigenwaarde, om zelfacceptatie, en die snij je niet zomaar even weg. Je vind dan vanzelf wel weer een nieuwe onzekerheid.

Hier in het westen hebben we vooral de 'ik maak de wereld naar mijn hand' mentaliteit, terwijl het soms ook nuttig is om van het tegenovergestelde uit te gaan: jezelf in veel gevallen aan de wereld (ik heb het niet perse over de mensheid) aanpassen en het leven meer nemen zoals het is. Veel zien dit als een luie instelling, maar ik bedoel dan ook niet dat je er bij de pakken neer moet gaan zitten. Ik bedoel dat het soms ook positief voor de geest van een mens kan werken om vrede te hebben met hoe dingen zijn, in plaats van naar steeds beter te zoeken. Wetenschap toont zelfs aan dat die eerste groep vaak gelukkiger is.

Ook zijn we erg zwak en gemakzuchtig geworden geworden: we onderschatten de mens. Van buikpijn ga je niet dood en een warme kruik doet soms meer dan een aspirine. En voor lichte depressies van korte duur hoef je ook niet gelijk naar prozac te grijpen.
Laten we ook niet vergeten dat we erg druk zijn en we in een tijd leven van individualisatie. Maar ehh..hebben we nog wel oog voor elkaar, voor de medemens? Doet het jou nog wat als je een zwerver op straat ziet, als je beelden op TV van ontwikkelingslanden ziet? De meesten van ons niet echt, het is natuurlijk 'ver van ons bed', ondenkbaar en jou overkomt dat toch nooit (zeker weten?). We steken massaal onze kop in het zand.

Wij mensen zijn van nature een sociaal dier. Het ligt in onze aard om behulpzaam te zijn, empathie te voelen en liefde te geven en te ontvangen. Alleen zijn we hier tegenwoordig minder bewust van, simpelweg omdat we haast genoodzaakt zijn een druk leven te hebben waardoor je bijna wel alleen aan jezelf moet denken. Onze sociale kant wordt onderdrukt, waardoor we iets proberen te worden wat we eigenlijk niet zijn. Aan jezelf denken en jezelf gelukkig maken is natuurlijk erg zinvol, maar anderen gelukkig (proberen) maken is ook nuttig. Niet alleen voor de ander, maar ook voor jezelf, mocht je toch vooral uit eigenbelang willen handelen.
En natuurlijk is elk soort geluk prettig, of het nou collectief, individueel, oppervlakkig of diep is en juist dáárom kunnen we net zo goed gelijk kijken welk geluk zinvoller is en een verdere functie heeft.

Neigt dit denkbeeld je teveel naar een geloofsperspectief? Welnee, op deze manier over het leven na denken heeft niets te maken met theïsme, wel moet je over een bepaalde kijk over het leven beschikken. Als jij het belangrijk vind om jezelf tot 'beter mens' te ontwikkelen en je vaak stilstaat bij gevoelens als empathie, dan beschik je al over de eigenschappen die je nodig hebt om over deze kwestie na te denken. Het ligt eraan waar je prioriteiten bij stelt.

Eigenlijk ben je het als mens verplicht naar jezelf toe om over het leven na te denken: om jezelf verder te ontwikkelen en om achter de zin van het leven te komen. Of wilde je het erop houden dat die ene paar pumps dé zin aan je leven geven?
In ieder geval, wacht niet met nadenken tot je in dat wipstoeltje zit, want dan is het eerder de tijd om na te denken wat de zin van de dood is ;)